خلاصه: نرمافزارهای ناخواسته (Unwanted Software) به برنامههایی گفته میشود که بدون اطلاع کافی یا رضایت آگاهانه کاربر، تغییراتی در دستگاه یا تنظیمات نرمافزاری او ایجاد میکنند. این برنامهها همیشه در دسته بدافزارها قرار نمیگیرند، اما رفتار آنها با انتظارات کاربران و اصول شفافیت در ارائه نرمافزار سازگار نیست. برای مثال، برخی برنامهها هنگام نصب، افزونههای اضافی را همراه نرمافزار اصلی وارد مرورگر میکنند، صفحه اصلی را تغییر میدهند یا تنظیمات جستوجو را بدون توضیح کافی دستکاری میکنند. گوگل در چارچوب سیاستهای امنیتی خود، سایتهای ارائهدهنده چنین نرمافزارهایی را بررسی میکند و در صورت شناسایی تخلف، هشدارهای امنیتی نمایش میدهد.
برای مثال، کاربری را در نظر بگیرید که از یک وبسایت، نرمافزاری برای ویرایش تصاویر دانلود میکند. هنگام نصب برنامه، یک افزونه ناشناس نیز بدون توضیح شفاف به مرورگر اضافه میشود و موتور جستوجوی پیشفرض آن را تغییر میدهد. چنین رفتاری نمونهای از توزیع نرمافزار ناخواسته است؛ زیرا کاربر هنگام دریافت برنامه اصلی، اطلاعات روشنی درباره نصب اجزای اضافی دریافت نکرده است.
نشانهها و رفتارهای رایج نرمافزارهای ناخواسته
- نصب برنامههای اضافی: افزودن نرمافزارها یا افزونههای جانبی بدون رضایت آگاهانه کاربر.
- تغییر تنظیمات مرورگر: تغییر صفحه اصلی، موتور جستوجو یا تنظیمات پیشفرض بدون اطلاعرسانی مناسب.
- اطلاعرسانی ناکافی: پنهانکردن عملکرد واقعی برنامه یا اجزای همراه آن در فرایند دانلود و نصب.
- رفتار غیرمنتظره: اجرای فعالیتهایی که با توضیحات ارائهشده درباره نرمافزار مطابقت ندارند.
چطور از انتشار نرمافزارهای ناخواسته جلوگیری کنیم؟
- فایلهای قابل دانلود را از نظر امنیت و عملکرد واقعی بررسی کنید.
- فرایند نصب و گزینههای اضافی را بهصورت شفاف توضیح دهید.
- برای نصب افزونهها و برنامههای جانبی، رضایت آگاهانه کاربران را دریافت کنید.
- فایلهای مشکوک را تا زمان بررسی امنیتی از دسترس خارج کنید.
- نرمافزارها را از منابع معتبر دریافت و نسخههای منتشرشده را بهروزرسانی کنید.
- در صورت دریافت هشدار گوگل، گزارش Security Issues در Google Search Console را بررسی کنید.
نکته سئویی: انتشار نرمافزارهای ناخواسته علاوه بر تهدید امنیت کاربران، اعتماد مخاطبان و اعتبار وبسایت را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. شفافیت در معرفی قابلیتها، ارائه اطلاعات دقیق درباره اجزای همراه نرمافزار و رعایت رضایت کاربران، از اصول مهم برای پیشگیری از این مشکل و حفظ امنیت سایت هستند.